|
|
|
|
HORLAMA VE UYKU
APNESİ |
|
Horlama, yumuşak damak bölgesindeki istemsiz hareketlere
bağlı çıkan ses’dir. Kilo, yorgunluk, stres, alkol
kullanımı, burun tıkanıklığı, yumuşak damak/küçük dil
anatomik bozukluğu, büyük dil, alt çene anomalileri horlama
ve apne adı verilen nefes kesilmelrine yol açar. Bu nefes
kesilmeleri, 10 -90 saniye arasında sürebilir ve tüm uyku
boyunca yüzlerce defa tekrarlanabilir. Apne’ler hafif, orta
veya ağır derecede olabilir. Tıkayıcı uyku apne sendromu
denilen bu klinik tablo; ağır horlama, gündüz uyuklama hali,
yorgunluk, dikkatsizlik, sabah başağrıları, erkek hastalarda
iktidarsızlık, libido kaybı, huzursuzluk ile kendini
gösterebilir.
HORLAMA -TANI
Horlayan ve günlük aktivitelerinde uyuklamaları
olan bir kişide öncelikle Epworth Uyuklama Skalası
kullanılır. Anket şeklindeki bu değerlendirme horlamanın
subjektif olarak şiddetini/hastanın genel durumunu
gösterecektir.
Kulak Burun Boğaz-Boyun fizik muayenesi
Burun-burun arkası ve yutak/gırtlak bölgesi endoskopik
muayenesi
Polisomnografi (Uyku analizi): Birçok parametrenin uyku
sırasında kaydedildiği çok değerli bir incelemedir. Horlama
şiddetini, apne'lerin(nefes kesilmelerinin) sayı/şiddetini
ortaya koyar, EKG, Oksijen saturasyonu, göğüs hareketleri
vb. gibi değerler de genel uyku sırasındaki değişiklikleri
ortaya koyar. Apnesi olan, gündüz uyuklaması olan hastalarda
kesinlikle uygulanması gerekir.
Burun seviyesi, yumuşak damak-küçük dil seviyesi ya da daha
aşağı seviyelerindeki rahatsızlıklar, çene-yüz anomalieri
basit horlama ya da uyku apnesi (hafif orta ağır tip)'nin
nedeni olabilir. Bu rahatsızlıklar bazen birlikte
bulunabilir.
HORLAMA TEDAVİSİ
Cerrahi tedavi'yi düşünmeden önce; kilo verilmesi,
sigara/alkol alışkanlığının bırakılması gibi faktörler
horlamanın kaybolmasında yardımcı olabilir, ancak çoğu
zaman yeterli değildir.
Basit horlama ve hafif tip uyku apnesinde cerrahi
tedavi, yüksek oranda yarar sağlayacaktır.Orta
derecede uyku apnesi olanlarda cerrahi tedavi sonuçları orta
derecededir.
(İleri derecede uyku apnesi olanlarda cerrahi tedavi
genellikle önerilmez).
Kabul görmüş güncel cerrahi tedavi metodları:
Koter/Lazer yardımlı yumuşak damak/küçük dil
cerrahisi
Radyofrekans cihazı ile doku küçültülmesi
Klasik cerrahi yöntem (bistüri veya halka tel
kullanılarak) ile küçük dil'in çıkarılması
Yukarıdaki tedavi yöntemlerinin değiştirilmiş pekçok
şekilleri de uzmanlar tarafından kullanılır.
Burun'a ait sorunları olan (burun kemik eğriliği/burun eti
vb). bir hastada aynı anda burun cerrahisi de (sıkıntı
verecek bir cerrahi yöntem değilse) gerçekleştirilebilir
ancak, öncelikle burun probleminin ortadan
kaldırılıp hastanın takip edilmesi (basit horlama da) daha
ideal bir yaklaşımdır.
Horlama ve Tartışılan yeni tedavi metodları:
Her iki
metod'da lokal anestezi yardımı ile hasta koltuğunda
uygulanabilirse de orta ve uzun dönem horlamanın
kesilmesi/azalması sonuçları için kesin birşey söylenemez.
Damak delinmesi, yara oluşumu, skar dokusu oluşturma gibi
yan etkileri vardır.
|
|
 |